Początek roku to dla przedsiębiorców kluczowy moment na analizę finansów i podjęcie strategicznych decyzji. Jedną z najważniejszych jest wybór formy opodatkowania na cały rok podatkowy. Masz czas tylko do 20 lutego 2026 r., aby zgłosić ewentualną zmianę. Przegapienie tego terminu oznacza pozostanie przy dotychczasowej formie rozliczeń przez kolejne 12 miesięcy.
W tym artykule wyjaśniamy, jakie masz opcje, czym się różnią i jak krok po kroku dopełnić formalności, aby wybrać najkorzystniejsze rozwiązanie dla Twojej firmy. Sprawdź, czy zmiana formy opodatkowania w 2026 roku może być korzystna dla Twojej firmy.
Spis treści
- Dlaczego 20 lutego 2026 to kluczowy termin?
- Jakie formy opodatkowania są dostępne w 2026 roku?
1. Zasady ogólne (Skala podatkowa)
2. Podatek liniowy
3. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
- Jak krok po kroku zmienić formę opodatkowania?
- Czy mogę zmienić formę opodatkowania w trakcie 2026 roku?
- Podsumowanie
- FAQ – Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego 20 lutego 2026 to kluczowy termin do zmiany formy opodatkowania?
Zgodnie z przepisami, przedsiębiorca może zmienić formę opodatkowania na dany rok podatkowy, składając odpowiednie oświadczenie. Należy to zrobić do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym osiągniesz pierwszy przychód w roku podatkowym. W praktyce, dla większości przedsiębiorców kontynuujących działalność, pierwszym miesiącem przychodowym jest styczeń. Oznacza to, że ostateczny termin na zgłoszenie zmiany na 2026 rok mija 20 lutego 2026 r. WAŻNE: Jeśli ten dzień przypada na weekend lub święto, termin zostaje przesunięty na najbliższy dzień roboczy. Jeśli jednak przegapisz ten termin, automatycznie zachowasz formę opodatkowania, którą stosowałeś w 2025 roku, a kolejna szansa na zmianę pojawi się dopiero na początku 2027 roku.
Inne zasady obowiązują osoby dopiero zakładające działalność – wybierają one formę opodatkowania już podczas rejestracji firmy w CEIDG.
Jakie formy opodatkowania są dostępne w 2026 roku?
Przedsiębiorcy (osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą) mają do wyboru trzy podstawowe formy opodatkowania podatkiem dochodowym (PIT).
1. Zasady ogólne (Skala podatkowa)
To podstawowa i domyślna forma opodatkowania. Jeśli nie wybierzesz inaczej, zakładając firmę, zostaniesz automatycznie przypisany do skali podatkowej.
- Podstawa opodatkowania: Dochód (czyli przychód pomniejszony o koszty jego uzyskania).
- Stawki podatku:
- o 12% dla dochodu do 120 000 zł.
- o 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł.
- Kluczowe cechy:
- Możliwość korzystania z kwoty wolnej od podatku (30 000 zł).
- Możliwość preferencyjnego rozliczenia razem ze współmałżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
- Dostęp do szerokiego katalogu ulg podatkowych (np. ulga na dzieci, rehabilitacyjna, termomodernizacyjna).
- Księgowość: Wymagana jest Podatkowa Księga Przychodów i Rozchodów (KPiR) lub pełne księgi rachunkowe.
2. Podatek liniowy
Ta forma polecana jest często przedsiębiorcom osiągającym wysokie dochody, przekraczające próg 120 000 zł.
- Podstawa opodatkowania: Dochód (przychód pomniejszony o koszty).
- Stawka podatku: Stała stawka 19% niezależnie od wysokości dochodu.
- Kluczowe cechy:
- Brak kwoty wolnej od podatku.
- Brak możliwości preferencyjnego rozliczenia ze współmałżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
- Ograniczone prawo do ulg podatkowych (choć nadal można odliczyć np. składki na ubezpieczenia społeczne, IKZE czy ulgi B+R).
- Wyłączenie: Nie możesz wybrać tej formy, jeśli będziesz świadczyć usługi na rzecz swojego byłego lub obecnego pracodawcy w tym samym zakresie, co na umowie o pracę.
- Księgowość: Wymagana KPiR lub pełne księgi rachunkowe.
3.Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
To specyficzna forma, w której podatek płaci się od przychodu, bez możliwości pomniejszania go o koszty.
- Podstawa opodatkowania: Przychód.
- Stawki podatku: Zależne od rodzaju wykonywanej działalności (PKD). Stawki są zróżnicowane i wynoszą np. 17%, 15%, 14%, 12%, 10%, 8,5%, 5,5% czy 3%.
- Kluczowe cechy:
- Brak możliwości odliczania kosztów uzyskania przychodu. To korzystne dla firm niskich kosztach działalności.
- Brak możliwości rozliczenia ze współmałżonkiem.
- Ograniczone ulgi (można odliczyć m.in. składki ZUS, 50% składek zdrowotnych, IKZE).
- Wyłączenia: Nie każda działalność może być na ryczałcie. Ustawa wyklucza m.in. prowadzenie aptek, handel częściami do pojazdów mechanicznych czy działalność w zakresie kupna i sprzedaży walut.
- Księgowość: Wymagane jest prowadzenie uproszczonej Ewidencji Przychodów.
Jak krok po kroku zmienić formę opodatkowania?
Zmiany formy opodatkowania nie zgłaszasz już osobnym pismem do urzędu skarbowego. Jedyną i obowiązującą drogą jest aktualizacja wpisu w CEIDG (Centralnej Ewidencji i Informacji o
Działalności Gospodarczej). Zgłoszenie to jest automatycznie przekazywane do urzędu skarbowego.
Oto instrukcja, jak to zrobić online przez platformę Biznes.gov.pl:
1. Zaloguj się na stronie www.biznes.gov.pl.
2. Wybierz usługę „Zmień dane firmy w CEIDG”.
3. Zaloguj się do systemu, wykorzystując np. Profil Zaufany lub bankowość elektroniczną.
4. System wczyta Twoje aktualne dane. Przejdź dalej, aby rozpocząć edycję wniosku.
5. W kreatorze wniosku musisz podać datę powstania zmiany. Jeśli zmieniasz formę opodatkowania na cały 2026 rok, wskaż datę 1 stycznia 2026 r.
6. Przejdź przez kolejne kroki wniosku. W sekcji dotyczącej danych firmy (Edycja wpisu w CEIDG), znajdź i zaznacz pole „Wybór formy opodatkowania”. W odpowiedniej rubryce zaznacz nową formę opodatkowania, którą wybierasz na 2026 rok (np. „Podatek liniowy” lub „Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych”). Jeśli wracasz na skalę, zaznacz „Podatek na zasadach ogólnych”
7. Zweryfikuj pozostałe dane we wniosku (m.in. dane urzędu skarbowego).
8. Złóż wymagane oświadczenia i przejdź do podsumowania.10. Podpisz i wyślij wniosek elektronicznie. Możesz to zrobić za pomocą Profilu Zaufanego.
9. Pamiętaj, że samo podpisanie wniosku nie jest równoznaczne z jego wysłaniem – musisz potwierdzić wysyłkę.
Czy mogę zmienić formę opodatkowania w trakcie 2026 roku?
Co do zasady – nie. Wybrana forma opodatkowania obowiązuje przez cały rok podatkowy.
Podsumowanie
- Kluczowy termin na zmianę formy opodatkowania na 2026 rok dla większości firm mija 20 lutego 2026 r.
- Do wyboru masz zasady ogólne (skala), podatek liniowy lub ryczałt ewidencjonowany.
- Zmiany dokonujesz wyłącznie przez aktualizację wniosku CEIDG-1, najlepiej online na portalu Biznes.gov.pl.
- Jeśli przegapisz termin, zostaniesz przy formie opodatkowania z 2025 roku przez cały 2026 rok.
- Przeanalizuj swoje prognozowane przychody, koszty oraz chęć korzystania z ulg przed podjęciem ostatecznej decyzji.
FAQ – Najczęściej zadawane pytania
Co jeśli 20 lutego 2026 r. wypada w sobotę lub niedzielę?
Jeżeli termin 20 lutego przypada na dzień wolny od pracy (weekend lub święto), termin ten zostaje automatycznie przesunięty na najbliższy dzień roboczy.
Czy muszę osobno informować ZUS o zmianie formy opodatkowania?
Nie. Zmiana formy podatku dochodowego (PIT) nie wymaga osobnego zgłoszenia do ZUS. Aktualizacja danych w CEIDG jest wystarczająca do poinformowania urzędu skarbowego.
Przechodzę ze skali podatkowej na ryczałt. Czy muszę zmienić sposób prowadzenia księgowości?
Tak. To kluczowa zmiana. Przechodząc na ryczałt, musisz zakończyć prowadzenie Podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów (KPiR) i rozpocząć prowadzenie Ewidencji Przychodów, dostosowanej do wymogów ryczałtu.
Wybrałem podatek liniowy. Czy na pewno nie mogę rozliczyć się z żoną?
Tak, to pewne. Wybór podatku liniowego (19%) wyklucza możliwość preferencyjnego, wspólnego rozliczenia ze współmałżonkiem. Tracisz również prawo do kwoty wolnej od podatku.
